Berichten

Micronutriënten in bodem en in voeding

Het landbouwbedrijf is een complex productiesysteem waarin mineralen een belangrijke rol vervullen. In de landbouw gaat de meeste aandacht uit naar de zogenaamde hoofdelementen. Bij meststoffen worden vooral de hoeveelheden N-P-K vermeld. Soms worden meststoffen aangevuld met magnesium of zogenaamde sporenelementen. Al met al zijn er vele elementen die een rol vervullen in de groei van planten. Deze worden onderverdeeld in macro- en micro elementen. Er bestaat zorg over de afname van micro elementen ofwel micronutriënten in voedingsgewassen. Deze zorg vormt de aanleiding om de betekenis en rol van micronutriënten nader te verkennen. Mogelijk beïnvloeden bodembeheer en bemesting de beschikbaarheid van micronutriënten. Om hierin meer inzicht te krijgen hebben we naast literatuuronderzoek ook meerdere praktijkexperimenten gedaan binnen het project Gezonde grond voor gezond gewas.

In verschillende landen is onderzoek gedaan waarin dalingen in mineraalgehaltes werden geconstateerd in bepaalde groente- en fruitsoorten. Als bronnen voor deze veranderingen worden regelmatig oudere en nieuwere edities van voedingsmiddeltabellen aangehaald. Binnen het project is er gekeken naar trends in verschillende  groenten aan de hand van de Nevo tabellen. Op basis van de beschikbare informatie is voor 22 groenten de verandering in de gehaltes aan de mineralen calcium, fosfor, ijzer, natrium, kalium, koper en zink en de macronutriënten water, koolhydraten, eiwitten en vetten onderzocht. Uitgaande van de gebruikte gegevens is voor natrium en koper vastgesteld dat de gehalten in groente zijn gedaald tussen 1941 en 2016. De overige nutriëntengehaltes zijn onveranderd gebleven. Verder bleek uit dezelfde verkenning  dat de bijdrage van groente aan de dagelijkse mineraalinname relatief klein is. Op het landbouwbedrijf Veld & Beek zijn experimenten uitgevoerd met steenmeel-, zeezout- en zeewiertoevoegingen aan de bodem. In 2018 lijken de steenmeelvarianten iets meer opbrengst te geven ten opzichte van de controle. In 2019 gaven Eifelgold en Zeewier (43 ton/ha)  een iets hogere opbrengst ten opzichte van Actimin en de Controle (40 ton/ha). De kennis over micronutriënten is gebundeld in de brochure ‘Micronutriënten: Gezonde grond voor een gezond gewas’

Betekenis en waarde van micronutriënten – veldbijeenkomst 5 juli 2018

Boeren hechten veel waarde aan goede bodemvruchtbaarheid, dit vormt immers de basis voor goede groei en een gezond gewas. Door bemesting worden zowel de bodem als de plant gevoed. Naast zogenaamde hoofdelementen (macronutriënten), spelen ook micronutriënten een rol bij groei en ontwikkeling. Hoe werkt dat en wat mag je verwachten van gesteente melen en zouten?

Een bodemanalyse geeft inzicht in de aanwezige en plant beschikbare nutriënten. Op basis van de bodem karakteristiek geeft Eurofins de streefwaarden aan. Tekorten kunnen via de bodem of de plant (bladbemesting) worden aangevuld. Gesteente melen werken via de bodem. De effecten van gesteentemeel of kleimineralen op bodem en plant heeft meerdere aspecten waaronder een bodem fysische. Het toevoegen van (fijn) gesteentemeel op zandgrond geeft vergroting van absorptie capaciteit (CEC). Van nature heeft kleigrond een hogere CEC, terwijl bij zandgrond de CEC met name is gerelateerd aan het gehalte organische stof (humus) in de bouwvoor. Om een schrale zandgrond vruchtbaar te krijgen, is organische mest nodig waardoor het humusgehalte in de bodem (langzaam) toeneemt. Dit vraagt vaak grote hoeveelheden en een lange adem om effecten te resulteren. Het zogenaamde fosfaatplafond vormt al snel een beperking voor aanvoer van organische meststoffen.

Op landbouwbedrijf Veld & Beek zijn varianten aangelegd in aardappels met gesteente melen en Keltisch zeezout. De veldbijeenkomst biedt gelegenheid om de effecten te aanschouwen. Na een inleiding over betekenis & waarde van micronutriënten kijken we in het veld naar effecten van aangebrachte gesteente melen en Keltisch zeezout.

Datum: 5 juli 2018
Tijd: 15.00 uur – 17.30
Plaats: Veld & Beek Fonteinallee 33 Heelsum
(Navigatie instellen op Broekhorst, 6866 NN Heelsum
Aanmelden en meer informatie

Leen Janmaat 06-44197920