Werken aan bodemkwaliteit levert veehouder geld op

Uit onderzoek blijkt dat melkveebedrijven met derogatie op zand- en kleigrond het beste hun bodemkwaliteit kunnen verbeteren door de verdeling  60% blijvend grasland, 20% grasklaver (rode en witte klaver) in rotatie met 20% snijmais te hanteren. Door een hoog aandeel blijvend grasland met een lage frequentie van graslandvernieuwing en vruchtwisseling van mais met grasklaver wordt optimaal organische stof opgebouwd.
Uit de economische doorrekening van deze verandering in landgebruik blijkt dat dit voor een gemiddeld melkveebedrijf uit de Achterhoek en Liemers een financiële plus oplevert van 6.000 tot ruim 7.400 euro. Het Louis Bolk Instituut heeft de berekeningen samen met Wageningen Livestock Research opgesteld en baseert zich op divers bodem- en klaveronderzoek uit het verleden, gecombineerd met recente doorberekeningen van kengetallen uit het project Vruchtbare Kringloop.


Winst door slimme keuzes in landgebruik

Door elke drie jaar 20% grasklaver op het melkveebedrijf te roteren met 20% snijmais, en 60% van het perceel te reserveren voor blijvend grasland met een lage frequentie van graslandvernieuwing verbetert de bodemkwaliteit aanzienlijk. De onderzoekers van het Louis Bolk Instituut hebben die bodemkwaliteit getoetst aan de hand van het organische stofgehalte, de bodemchemie, de bodemstructuur, de beworteling, het bodemleven en de waterhuishouding. Zo loopt bijvoorbeeld het organische stofgehalte op dekzandgrond onder blijvend grasland op naar 6 tot 7% terwijl continue bouwland rond de 2% schommelt. Met een vruchtwisseling van 3 jaar grasklaver en 3 jaar mais kan dit organische stofgehalte oplopen naar 3,5 tot 4%. Vervolgens hebben de onderzoekers in twee scenario’s doorberekend wat de effecten zijn als een gemiddeld melkveebedrijf uit de regio Achterhoek en Liemers overstapt op blijvend grasland en snijmais in rotatie met grasklaver. Hieruit blijkt dat dit geld oplevert (tussen de € 6.000 en ruim €7.400) én milieuwinst: minder aanvoer van soja en minder gebruik van kunstmest, waardoor de nitraatuitspoeling daalt, en de ammoniakuitstoot beperkt blijft.

Cruciale stap om bodemkwaliteit te verbeteren
“Voor de melkveehouders uit Achterhoek en Liemers is deze nieuwe kennis cruciaal om de kwaliteit van hun bodem te verbeteren”, stelt Van Eekeren, onderzoeker aan het Louis Bolk Instituut. “Het anders te kijken naar deze aandelen blijvend grasland, mais en gras rode- en witte klaver levert hen pure winst op.”

Meer lezen
De artikelen waarin het onderzoek uitgebreid beschreven staat, zijn eind november gepubliceerd in vakblad V-focus en te downloaden: Optimaal landgebruik voor bodemkwaliteit en Inkomen 7.000 euro hoger bij betere bodemkwaliteit. Hierin zijn onder meer de verschillen in grasopbrengst, inzet van krachtvoer, mestgift en mestafvoer inzichtelijk gemaakt. Het project Vruchtbare Kringloop wil melkveehouders inspireren en faciliteren om efficiënter met de mineralen op hun bedrijf om te gaan en is een gezamenlijk initiatief van LTO Noord, Waterschap Rijn en IJssel, ForFarmers, Vitens, FrieslandCampina en Rabobank. Onderliggend onderzoek werd uitgevoerd door het Louis Bolk Instituut in samenwerking met Wageningen Livestock Research.

Voor meer informatie: neem contact op met Nick van Eekeren (n.vaneekeren@louisbolk.nl)